ေတာင္ဆူဒန္ လြတ္လပ္ေရးေန႔ အခမ္းအနားက်င္းပ


ဆူဒန္ႏိုင္ငံေတာင္ပိုင္းဟာ ႏိုင္ငံသစ္တခုအျဖစ္ ဒီကေန႔ တရား၀င္ ေပၚထြန္းလာၿပီလို႔ ေၾကညာလိုက္ပါၿပီ။ ဆူဒန္ ေဒသစံေတာ္ခ်ိန္ ေသာၾကာေန႔ည သန္းေခါင္မွာ ေတာင္ဆူဒန္သမၼတႏိုင္ငံဟာ ကမၻာ့ႏိုင္ငံသစ္အျဖစ္ ေပၚထြန္းလာခဲ့ပါၿပီ။

လြတ္လပ္ေရးေန႔ အထိမ္းအမွတ္ အခမ္းအနားကို ၿမိဳ႕ေတာ္ ဂ်ဴဘားမွာ ဒီကေန႔ က်င္းပပါတယ္။ စစ္သားေတြက ေတာင္ဆူ ဒန္ႏိုင္ငံရဲ႕ အလံေတာ္အသစ္ကို လႊင့္တင္ၿပီး အရင္ ေျမာက္ဆူဒန္ရဲ႕ အလံေဟာင္းကို ခ်လိုက္တဲ့အခ်ိန္မွာေတာ့ သိန္းနဲ႔ေသာင္းန႔ဲခ်ီတဲ့ ျပည္သူေတြက ေသာင္းေသာင္းဖ်ဖ် ေႂကြးေၾကာ္ ေအာ္ဟစ္ခဲ့ၾကပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္သဘာပတိ James Wani Igga က အခမ္းအနားကို တက္လာၾကတဲ့ ပရိတ္သတ္ေတြရဲ႕ေရွ႕မွာပဲ လြတ္လပ္ေရးရတဲ့အေၾကာင္း တရား၀င္ ေၾကညာခ်က္ကို ဒီကေန႔ ဖတ္ျပပါတယ္။

သမၼတ ဆဲလ္ ဗာကီးရ္ ကလည္း အစိုးရအဖြဲ႔သစ္ရဲ႕ေခါင္းေဆာင္အျဖစ္ က်မ္းႀကိမ္ သစၥာဆိုၿပီး ဖြဲ႔စည္းပံုအေျခခံဥပေဒနဲ႔ တိုင္းျပည္ကို တိုးတက္မႈေတြရွိလာေအာင္ အစိုးရကို အုပ္ခ်ဳပ္သြားမယ္လို႔ ကတိေပးခဲ့ပါတယ္။

လြတ္လပ္ေရးေန႔ အခမ္းအနားေတြကို ဂ်ဴဘားၿမိဳ႕ေတာ္ အားကစားကြင္းထဲမွာ ဆက္ၿပီးေတာ့ က်င္းပေနပါတယ္။ အဲဒီအားကစားကြင္းကို ဂၽြန္ဂါရန္ အားကစားကြင္းလို႔လည္း နံမည္ေျပာင္းခဲ့ပါတယ္။ ဂၽြန္ဂါရန္ဟာ ဆူဒန္ျပည္တြင္းစစ္အတြင္း ေတာင္ပိုင္းတပ္ဖြဲ႔ေတြကို ဦးေဆာင္ခဲ့တဲ့သူပါ။

ဒီကေန႔ လြတ္လပ္ေရးေန႔ အခမ္းအနားမိန္႔ခြန္း ေျပာၾကတဲ့သူေတြထဲမွာ ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာ ဘန္ကီမြန္း၊ ေတာင္ဆူဒန္ သမၼတ ဆဲလ္ဗာကီးရ္နဲ႔ ေျမာက္ဆူဒန္သမၼတ အိုမာ အလ္ဘရွားတို႔ ပါ၀င္ပါတယ္။ ေတာင္ဆူဒန္သမၼတက ဆူဒန္ပဋိပကၡအတြင္းမွာ ေတာင္ပိုင္းဆူဒန္ကို ကူညီေဖးမခဲ့ၾကတဲ့ ႏိုင္ငံေတြ အားလံုးကို ေက်းဇူးတင္ေၾကာင္း၊ ေတာင္ဆူဒန္ျပည္သူေတြဟာ ျဖစ္ပ်က္ခဲ့တာေတြကို ခြင့္လႊတ္ရလိမ့္မယ္၊ ဒါေပမဲ့ ထိခိုက္ ခံစားခဲ့ရတာေတြကိုေတာ့ ဘယ္ေတာ့မွ ေမ့မွာမဟုတ္ဘူးလို႔ ေျပာခဲ့ပါတယ္။ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ေဖာ္ေဆာင္ဖို႔ကိုလည္း သူက တိုက္တြန္းခဲ့ၿပီးေတာ့ ႏိုင္ငံရဲ႕ ေတာင္ေပၚတိုင္းရင္းသား ေဒသေတြမွာ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးေတြကို စၿပီးလုပ္ေဆာင္ဖို႔ စဥ္းစားၾကရမယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။

မၾကာခင္လပိုင္းတုန္းက ဖမ္းဆီးခံထားရတဲ့ တိုက္ခုိက္ေရးသမားေတြကိုလည္း ျပန္လႊတ္ေပးမယ္လို႔ သူက ေျပာပါတယ္။

ကုလသမဂၢ အတြင္းေရးမႉးခ်ဳပ္ မစၥတာဘန္ကီမြန္းကေတာ့ ဂုဏ္သိကၡာနဲ႔ လြတ္လပ္ေရးဟာ ေမြးရာပါ အခြင့္အေရးပဲ ဆိုတာကို ေတာင္ဆူဒန္ျပည္သူေတြက ေျပာေန ၾကၿပီလို႔ သူ႔ရဲ႕မိန္႔ခြန္းထဲမွာ ထည့္သြင္း ေျပာဆိုခဲ့ပါတယ္။ ၿပီးခဲ့တဲ့ဇန္န၀ါရီလမွာ က်င္းပခဲ့တဲ့ လူထုဆႏၵခံယူပြဲမွာ ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ခြဲထြက္လိုတဲ့အေၾကာင္း လူထု ဆႏၵမဲေတြ တခဲနက္ ေပးခဲ့ၾကၿပီးေနာက္ပိုင္း အခု လြတ္လပ္ေရး ရခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေတာင္ပိုင္း ဆူဒန္သမၼတႏိုင္ငံရဲ႕ လြတ္လပ္ေရးေန႔မွာ အေမရိကန္ ျပည္ေထာင္စုက ေတာင္ပိုင္းဆူဒန္ကို တရား၀င္ အသိအမွတ္ ျပဳလိုက္ပါတယ္။ သံခင္းတမန္ခင္းအရ အခုလို ကမ္းလွမ္းႀကိဳဆိုရတဲ့အေပၚ ႏွစ္ေထာင္းအားရျဖစ္ရပါေၾကာင္း စေနေန႔မွာထုတ္ျပန္တဲ့ သမၼတ ဘားရက္အုိဘားမားရဲ႕ ေၾကညာခ်က္မွာ ေဖာ္ျပထားပါတယ္။ အသစ္ထြက္ေပၚလာတဲ့ ေတာင္ပိုင္း ဆူဒန္ရဲ႕ လြတ္လပ္ေရး ေၾကညာခ်က္ဟာ သမိုင္း၀င္ ေအာင္ျမင္မႈျဖစ္ေၾကာင္း၊ စစ္ပြဲအတြင္း ေပၚထြက္လာတဲ့ အရုဏ္ဦး ေရာင္ျခည္ ျဖစ္တယ္လို႔လည္း ေရးသားထားပါတယ္။

ေတာင္ပိုင္းဆူဒန္ျပည္သူေတြရဲ႕ ႏုိင္ငံသစ္ တည္ေထာင္ရာမွာ လံုၿခံဳေရး၊ ဖြံ႔ၿဖိဳးေရးနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြရွိတဲ့ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ေဖာ္ေဆာင္ရာမွာ ေတာင္ပိုင္း ဆူဒန္ျပည္သူ ေတြနဲ႔အတူ လက္တြဲ ေဆာင္ရြက္လိုပါတယ္လို႔ အေမရိကန္သမၼတက ကမ္းလွမ္းလိုက္ပါတယ္။

ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ေတာင္ပိုင္း ဆူဒန္ တို႔ဟာ ၂၀၀၅ ခုႏွစ္ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးသေဘာတူညီခ်က္ကို အျပည့္အ၀ အေကာင္အထည္ေဖာ္ဖို႔ စစ္ပြဲကို ရပ္စဲၿပီး ေရနံေပါၾကြယ္၀တဲ့ Abyei ေဒသရဲ႕ အျငင္းပြားေနမႈကို ညိႇႏိႈင္းေဆြးေႏြး အေျဖရွာဖို႔ကိုလည္း သမၼတ အုိဘားမားက တိုက္တြန္းလိုက္ပါတယ္။

အသစ္ထြက္ေပၚလာတဲ့ ေတာင္ပိုင္းဆူဒန္ သမၼတႏိုင္ငံဟာ ကမၻာ့စီးပြားေရး အခြင့္အလမ္းေကာင္းေတြ ရွိတဲ့ အရပ္ေဒသတခု ျဖစ္လာပါၿပီ။ ဒါေပမဲ့ သူ႔ရဲ႕ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ သာယာ၀ေျပာေရးကိစၥမွာေတာ့ စိန္ေခၚမႈေတြ အမ်ားအျပား ရွိေနပါတယ္။ အဲဒီႏုိင္ငံတြင္းက သယံဇာတဟာ အာဖရိက ဆာဟာရ သဲကႏၱာယေဒသမွာ တတိယအႀကီးဆံုး ျဖစ္ပါတယ္။ ခန္႔မွန္းေခ် ၈ သန္းကေန ၁၃ သန္းအထိ ရွိတဲ့ ႏိုင္ငံသားေတြဟာ လြတ္လပ္ေရးကို တညီတညြတ္တည္း လိုလား ေထာက္ခံၾကပါတယ္။

ဇန္န၀ါရီလက မဲေပးသူ ၉၈ ရာခိုင္ႏႈန္းဟာ ေျမာက္ပိုင္းကေန ခြဲထြက္ဖို႔ မဲေပးခဲ့ၾကၿပီးေတာ့ ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ေတာင္ပိုင္းဟာ ၂၁ ႏွစ္တိတိ စစ္ပြဲေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့တာပါ။ ၿပီးခဲ့တဲ့လေတြအထိ တိုက္ပြဲေတြ ျဖစ္ပြားခဲ့ပါတယ္။ ဆူဒန္ေတာင္ပိုင္း နယ္နိမိတ္အတြင္း လက္နက္ကုိင္အဖြဲ႔အစည္း အနည္းဆံုး ၇ ဖြဲ႔ရွိေနၿပီး ဒီႏွစ္အတြင္း ဆူဒန္ႏိုင္ငံသား ၂,၃၀၀ ထက္မနည္း ေသဆံုးခဲ့ရတယ္လို႔ ကုလသမဂၢက ခန္႔မွန္း တြက္ခ်က္ထားပါတယ္။ သယံဇာတ ခြဲေ၀သံုးစြဲေရးကိစၥ အျငင္းပြားေနမႈကို အေျဖမရွာႏုိင္ရင္ ေျမာက္ပိုင္းနဲ႔ ျပန္ၿပီးေတာ့ စစ္ျဖစ္ပြားႏိုင္ေသးတယ္လို႔လည္း ကုသလမဂၢရဲ႕ သံုးသပ္ခ်က္ထဲမွာ ထည့္သြင္း ေဖာ္ျပထားပါတယ္။

ဒီကေန႔ စေနေန႔မွာ ေပၚထြန္းလာတဲ့ ေတာင္ပိုင္း ဆူဒန္ႏုိင္ငံဟာ ကမၻာေပၚမွာ အသစ္ေပၚလာတဲ့ ဖြံ႔ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ အနည္းဆံုး ႏုိင္ငံတႏုိင္ငံ ျဖစ္ပါတယ္။

ေတာင္ပိုင္းဆူဒန္
လူဦးေရ။၇.၅-၉.၇ သန္း
အရြယ္အစား။၆၁၉၇၄၅ ကီလိုမီတာ(၂၃၉၂၈၅ စတုရန္းမုိင္)   စပိန္ႏွင့္ေပၚတူဂီႏွစ္ ႏိုင္ငံေပါင္းအရြယ္ခန္႔ရွိ။
အဓိကဘာသာစကား။English, Arabic (both official), Juba Arabic, Dinka
ဘာသာ။ရိုးရာကုိးကြယ္ယံုၾကည္မႈ ႏွင့္ ခရစ္ယန္ဘာသာအနည္းငယ္
အဓိက ပို႔ကုန္။ေရနံ
ကုလသမဂၢအဖဲြ႔၀င္စာရင္း-၁၉၂+၁=၁၉၃

 

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: